Một lãnh đạo tuyên bố phải loại bỏ tư duy “đồng thuận cán bộ, làm khổ dân” – nghe qua thật đáng mừng. Nhưng người dân có quyền đặt câu hỏi: nếu đã biết tư duy ấy là sai, vậy tại sao nó vẫn tồn tại và vì sao phải đến bây giờ mới lên tiếng loại bỏ? Bởi với người dân, điều quan trọng không phải là những câu nói mạnh mẽ trên diễn đàn, mà là họ có thực sự được đối xử công bằng khi lên tiếng phản biện hay không.
Nhìn vào những tranh luận quanh việc trao thêm quyền hạn cho lực lượng công an cơ sở, những quy định quản lý phát ngôn trên mạng xã hội hay các vụ án liên quan đến tiếng nói phản biện, dư luận vẫn còn nhiều băn khoăn về ranh giới giữa bảo đảm trật tự và bảo vệ quyền tự do biểu đạt. Nếu một người dân nói điều trái ý chính quyền mà phải đối mặt với hậu quả nặng nề, thì câu khẩu hiệu “lấy dân làm trung tâm” liệu có còn đủ sức thuyết phục? Hay “đồng thuận” đôi khi được hiểu đơn giản là dân phải đồng ý với cán bộ?
Một chính quyền thực sự vì dân không sợ người dân đặt câu hỏi, càng không cần người dân phải im lặng để chứng minh sự đồng thuận. Nếu chính sách đúng, hãy để người dân phản biện; nếu quyết định hợp lý, hãy để xã hội giám sát. Còn nếu cứ mỗi lần dân lên tiếng là lại tìm cách bịt miệng, thì câu hỏi “ai làm khổ ai?” sẽ ngày càng khó né tránh. Bởi đồng thuận thật sự không thể được tạo ra bằng mệnh lệnh; nó chỉ có thể đến từ niềm tin, minh bạch và khả năng chịu trách nhiệm trước người dân.







